AKP ភ្នំពេញ ថ្ងៃទី៧ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦

បុណ្យកាន់បិណ្ឌ និងភ្ជុំបិណ្ឌ ជាពិធីបុណ្យដ៏ធំមួយនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែលប្រារព្ធធ្វើឡើងក្នុងគោលបំណងសំខាន់ៗចំនួន៣ ទី១. ឧទ្ទិសកុសលជូនបុព្វការីជន និងញាតិសន្តានដែលបានចែកឋានទៅកាន់លោកខាងមុខ ទី២. បំពេញកតញ្ញូកតវេទិតាធម៌ និងទី៣. ជាការជួបជុំគ្រួសារ និងពង្រឹងសាមគ្គីភាព ដោយពិធីបុណ្យមួយនេះត្រូវបានរៀបចំជាផ្លូវការ និងមានទម្រង់ពេញលេញក្នុងសម័យឧដុង្គ ក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទហរិរក្សរាមាឥស្សរាធិបតី ព្រះអង្គឌួង។

ពិធីបុណ្យនេះ កំណត់រៀបចំរយៈពេល ១៥ថ្ងៃ គឺចាប់ពីថ្ងៃ ១រោច ដល់ ១៥រោច ខែភទ្របទ ដោយរយៈពេល ១៤ថ្ងៃ ជាកាន់បិណ្ឌ និងថ្ងៃទី១៥ ជាថ្ងៃភ្ជុំបិណ្ឌ រហូតក្លាយជាប្រពៃណីជាតិខ្មែរមកដល់សព្វថ្ងៃ ហើយក៏បានបង្ហាញឱ្យកាន់តែច្បាស់ និងមានការផ្សារភ្ជាប់គ្នាយ៉ាងសំខាន់រវាងសង្គមខ្មែរ និងព្រះពុទ្ធសាសនា។

ព្រះមហាសុវណ្ណបជោតោ មាស ពន្លឺ ជាព្រះមេកុដិលេខ១០ វត្តសារាវន្តតេជោ ស្ថិតក្នុងសង្កាត់ជ័យជំនះ ខណ្ឌដូនពេញ រាជធានីភ្នំពពេញ មានថេរដីកាថា ពិធីបុណ្យកាន់បិណ្ឌ-ភ្ជុំបិណ្ឌ ពិតជាមានការផ្សារភ្ជាប់គ្នាយ៉ាងសំខាន់រវាងសង្គមខ្មែរ និងព្រះពុទ្ធសាសនា ក្នុងនោះ មានការបំពេញទានរបស់ពុទ្ធបរិស័ទខ្មែរ ការប្រគេនចង្ហាន់ និងទេយ្យទានផ្សេងៗចំពោះព្រះសង្ឃទៅតាមទីវត្តអារាមនានាក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា គឺជាការធ្វើទានប្រកបទៅដោយការអនុគ្រោះ ព្រោះក្នុងអំឡុងពេលនេះព្រះសង្ឃកំពុងតែគង់ចាំព្រះវស្សាមានរយៈពេល ៣ខែ ក្នុងវត្តអារាម។ ព្រះអង្គបានបញ្ជាក់ថា៖ «ការធ្វើបុណ្យកាន់បិណ្ឌ និងភ្ជុំបិណ្ឌ គឺជាការរក្សាទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណីខ្មែរដ៏ល្អផូរផង់តាំងពីសម័យបុរាណរហូតដល់ពេលបច្ចុប្បន្ននេះ និងជាការបង្ហាញពីភាពសាមគ្គីគ្នា ទាំងព្រះសង្ឃក្ដី ទាំងពុទ្ធបរិស័ទក្ដី សាមគ្គីគ្នាដោយក្ដីមេត្តា ដោយក្ដីអនុគ្រោះ។ ទាំងនេះជាការបញ្ជាក់ថា ពិធីបុណ្យកាន់បិណ្ឌ-ភ្ជុំបិណ្ឌ ពិតជាមានការផ្សារភ្ជាប់គ្នាយ៉ាងសំខាន់រវាងសង្គមខ្មែរ និងព្រះពុទ្ធសាសនា»។

ចំណែក ព្រះបវរសត្ថា ហួរ សារិទ្ធិ គ្រូសូត្រស្ដាំវត្តលង្កាព្រះកុសុមារាម ស្ថិតក្នុងខណ្ឌបឹងកេងកង រាជធានីភ្នំពេញដែរនោះ ក៏មានថេរដីកាថា ប្រជាជនកម្ពុជា រាប់តាំងអំពីប្រជារាស្ត្រធម្មតា រហូតដល់ព្រះមហាក្សត្រ លោកតែងប្រតិបត្តិអនុវត្តន៍នូវពិធីបុណ្យកាន់បិណ្ឌ-ភ្ជុំបិណ្ឌនេះជារៀងរាល់ឆ្នាំមិនដែលខាន ដើម្បីឧទ្ទិសមហាកុសល ថ្វាយចំពោះដួងព្រះវិញ្ញាណក្ខន្ធអតីតព្រះមហាក្សត្រ ព្រះមហាក្សត្រីយានី ព្រះរាជវង្សានុវង្ស។

ព្រះអង្គបន្ដថា ដោយឡែក ប្រជាជន ប្រជារាស្ត្រ លោកដាក់ជាវេន ដាក់ជាក្រុម តាមភូមិ តាមក្រុម តាមឃុំនីមួយៗ ចែកជាវេនៗតាមវត្ត តាមទំនៀមទម្លាប់ តាមប្រពៃណីរបស់អ្នកស្រុក បវារណានូវភត្តនេះជាវារិកភត្តគ្រប់ ១៤ថ្ងៃ ក្នុងបំណងឧទ្ទិសមហាកុសលនេះ ជូនដល់បុព្វការីជនដែលធ្វើកាលកិរិយាទៅកាន់លោកខាងមុខ។

ព្រះបវរសត្ថា ហួរ សារិទ្ធិ បានគូសបញ្ជាក់ទៀតថា៖ «ពិធីបុណ្យកាន់បិណ្ឌ-ភ្ជុំបិណ្ឌ ដែលមានរយៈពេល ១៥ថ្ងៃ គឺពិតជាមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងសំខាន់រវាងសង្គមខ្មែរជាមួយនឹងព្រះពុទ្ធសាសនានៅកម្ពុជា នោះគឺការសង្គ្រោះដល់ព្រះភិក្ខុសង្ឃនៅតាមវត្តអារាមនីមួយៗ ព្រោះព្រះពុទ្ធសាសនារឹងមាំ ស្ថិតស្ថេរចីរកាលបាន លុះត្រាតែមានព្រះសង្ឃគង់ចាំព្រះវស្សា ហើយគង់ធរមានប្រតិបត្តិនូវកិច្ចវត្តព្រឹកល្ងាច ដើម្បីទ្រទ្រង់ និងថែរក្សាព្រះពុទ្ធសាសនាឱ្យមានអាយុកាលយូរអង្វែង»។ ព្រះអង្គក៏បានរម្លឹកពីប្រវត្ដិបុណ្យកាន់បិណ្ឌ និងភ្ជុំបិណ្ឌនេះ ដោយមានបញ្ជាក់បន្ថែមថា ក្នុងរដូវវស្សានេះ តាមស្ថានភាពនៃការប្រតិបត្តិ និងស្ថានភាពកាលអាកាស តំបន់ខ្លះស្ថិតនៅក្បែរទឹក តំបន់ខ្លះនៅក្បែរភ្នំ តំបន់ខ្លះវាលទំនាប តំបន់ខ្លះជាទីប្រជុំជន ដូច្នេះស្ថានភាពរបស់ព្រះសង្ឃគឺខុសៗគ្នា។ ចំពោះកន្លែងដែលស្ថិតនៅក្បែរទឹក ទឹកឡើង ទឹកច្រើន ព្រះសង្ឃលំបាកក្នុងការគោចរបិណ្ឌបាត។ ដូច្នេះ រដូវនេះគឺជារដូវដែលគប្បីថ្វាយទានចំពោះព្រះសង្ឃ ដែលកំពុងគង់ប្រតិបត្តិកិច្ចវត្តព្រឹកល្ងាចធ្វើឱ្យព្រះសង្ឃបានទទួលអាហារភោជនឆ្ងាញ់ពិសា ឆ្អែតស្កប់ស្កល់ បរិបូរណ៍ មិនលំបាកក្នុងការស្វែងរក។ ឯព្រះសង្ឃនៅក្នុងទីក្រុង ឬក៏ទីប្រជុំជនភាគច្រើនសុទ្ធតែជាសមណសិស្ស សមណនិស្សិត លោកនិមន្តមកពីទីផ្សេងៗមកគង់ ហើយសិក្សារៀនសូត្រ ដោយនៅឆ្ងាយភូមិករ នៅឆ្ងាយញោមប្រុស ស្រី។

«អ៊ីចឹង បានញាតិញោមផ្គត់ផ្គង់អាហារសង្គ្រោះរយៈពេល ១៥ថ្ងៃ រមែងបង្កើននូវការងាយស្រួល និងទទួលបាននូវចង្ហាន់ឆ្ងាញ់ពិសា ឆ្អែតស្កប់ស្កល់ បរិបូរណ៍ ដែលការសង្គ្រោះបែបនេះមិនមែនអត់ផលដល់អ្នកដែលសង្គ្រោះគឺម្ចាស់វេន ម្ចាស់ទាននោះទេ ព្រោះទានទាំងឡាយដែលនឹងមានអនុភាពដល់ខ្លួនឯងដែលជាអ្នកធ្វើ និងមានអនុភាពដល់បុព្វញាតិដែលធ្វើកាលកិរិយាទៅ លុះត្រាតែទាននោះធ្វើតាមរយៈអ្នកមានសីល គឺព្រះសង្ឃ។ នេះហើយគឺជាទំនាក់ទំនងរវាងសង្គមខ្មែរជាមួយនឹងព្រះពុទ្ធសាសនានៅកម្ពុជា ដែលមានតាំងពីយូរលង់ណាស់មកហើយ។» នេះគឺជាថេរដីកាបន្ថែមរបស់ព្រះបវរសត្ថា ហួរ សារិទ្ធិ។

ទាក់ទងនឹងពិធីបុណ្យកាន់បិណ្ឌ-ភ្ជុំបិណ្ឌនេះដែរ ព្រះសមណកោសល្យ ចាន់ សាវឿន ព្រះគ្រូសូត្រឆ្វេងវត្តមុនីសុវណ្ណ ហៅចំពុះក្អែក ស្ថិតក្នុងសង្កាត់ព្រែកប្រា ខណ្ឌច្បារអំពៅ រាជធានីភ្នំពេញ មានថេរដីកាឱ្យដឹងដែរថា បុណ្យកាន់បិណ្ឌ និងភ្ជុំបិណ្ឌនេះ និយាយជាទូទៅជាបុណ្យប្រពៃណីជាតិខ្មែរយើងផង ជាបុណ្យប្រពៃណីព្រះពុទ្ធសាសនាផង ហើយការបញ្ជាក់ថាជាបុណ្យប្រពៃណីជាតិខ្មែរយើង ព្រោះគ្មានជាតិសាសន៍អ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនាដទៃណាដែលមានពិធីបុណ្យកាន់បិណ្ឌ និងភ្ជុំបិណ្ឌនេះដូចជាតិខ្មែរយើងទេ។ ព្រះសមណកោសល្យ ចាន់ សាវឿន បានបន្ថែមថា បុណ្យកាន់បិណ្ឌ និងភ្ជុំបិណ្ឌនេះ អត្ថន័យជាទូទៅគឺដើម្បីរម្លឹកគុណដល់បុព្វបុរស បុព្វការីជនរបស់យើង ព្រោះក្នុងគោលបំណងដូចជាព្រះរាជា ព្រះហរិរក្សរាមាឥស្សរាធិបតី ព្រះអង្គឌួង ដែលព្រះអង្គជំរុញឱ្យមានការធ្វើបុណ្យកាន់បិណ្ឌ ឬក៏ភ្ជុំបិណ្ឌនេះឡើង បុព្វហេតុមួយដើម្បីរម្លឹកគុណដល់បុព្វបុរស ដោយបុព្វបុរស ឬក៏បុព្វការីជន អ្នកមានគុណរបស់យើង ទោះនៅមានជីវិតក៏យើងត្រូវដឹងគុណ ត្រូវក្រាបសំពះថ្វាយបង្គំគាត់ ជូនចំណីល្អៗដល់គាត់ មានវត្ថុល្អៗក្នុងរដូវនៃការកាន់បិណ្ឌ ឬក៏ភ្ជុំបិណ្ឌត្រូវតែជូនគាត់។ បន្ថែមពីនេះទៀត មិនត្រឹមតែប៉ុណ្ណឹងក៏ត្រូវនឹកឃើញដល់បុព្វបុរស បុព្វការី ដែលបានបែកកាយ រំលាយខន្ធអំពីលោកនេះទៅកាន់បរលោកខាងមុខផង ដែលនេះជាប្រពៃណីជាតិ ក៏ដូចជាប្រពៃណីព្រះពុទ្ធសាសនាផ្សារភ្ជាប់គ្នានៅក្នុងសង្គមខ្មែរ ដែលមានតាំងពីយូរលង់រហូតមកដល់ពេលបច្ចុប្បន្ន។

សូមជម្រាបជូនថា បុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌជាពិធីបុណ្យមួយដែលធំជាងគេ នៅក្នុងចំណោមពិធីបុណ្យទាំងអស់ ចំពោះអ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា។ ជារៀងរាល់ឆ្នាំនៅពេលដល់ថ្ងៃ ខែ ដែលត្រូវប្រារព្ធពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ គ្រប់បងប្អូន កូនចៅ សាច់ញាតិសន្ដានទាំងអស់ ទោះនៅទីជិត ឬទីឆ្ងាយ តែងតែធ្វើដំណើរទៅជួបជុំគ្នា ជាពិសេសឪពុកម្ដាយ នៅស្រុកកណើត ដើម្បីរៀបចំម្ហូបអាហារ បាយសម្ល ចង្ហាន់យកទៅប្រគេនព្រះសង្ឃ ដែលគង់នៅវត្តអារាម ដែលទាំងនេះ គឺជាទម្លាប់មួយដែលគេនិយមធ្វើតៗគ្នា របស់ជនជាតិខ្មែរ ជាយូរមកហើយ។ ពិធីបុណ្យកាន់បិណ្ឌ និងភ្ជុំបិណ្ឌ ប្រារព្ធធ្វើឡើងដើម្បីផ្តល់ឱកាសជូនបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋ បានធ្វើបុណ្យធ្វើទាន ធ្វើបដិការគុណ គោរពតបស្នងសងគុណមាតាបិតា ជីដូនជីតា អាណាព្យាបាល តាមជំនឿ និងបានរួមចំណែកថែរក្សា នូវប្រពៃណី ទំនៀមទម្លាប់ ជំនឿសាសនា វប្បធម៌ អរិយធម៌ ដែលជាអត្តសញ្ញាណដ៏ថ្លៃថ្លារបស់ជាតិឱ្យបានគង់វង្ស៕

ដោយ៖ ចាន់ សុភឿន