AKP ភ្នំពេញ ថ្ងៃទី ១៨ ខែ សីហា ឆ្នាំ ២០២៦– មហាវិទ្យាល័យ វិស្វកម្មប្រព័ន្ធជីវកសិកម្ម នៃ សាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទកសិកម្ម (RUA) ជាមួយអង្គការមិនមែនរដ្ឋាភិបាល របស់ជប៉ុន និងក្រុមហ៊ុនកម្ពុជាមួយ បានចុះកិច្ចព្រមព្រៀងរយៈពេលពីរឆ្នាំ ដើម្បីធ្វើការសិក្សាពីសំណល់កសិកម្ម ដែលបច្ចុប្បន្នមិនទាន់មានតម្លៃសេដ្ឋកិច្ច ក្នុងគោលបំណងបង្កើតចំណូលជូនកសិករ និងប្រើជាវត្ថុធាតុដើមជំនួសធ្យូងឈើ។

សម្រាប់កិច្ចសហការនេះធ្វើឡើងរវាង មហាវិទ្យាល័យវិស្វកម្មប្រព័ន្ធជីវកសិកម្ម នៃសាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទ កសិកម្ម (RUA) ជាមួយ ក្រុមហ៊ុន Khmer Green Charcoal Co., Ltd. (KGC) និង វិទ្យាស្ថានស្តារ និងអភិរក្ស បរិស្ថាន (ERECON) ប្រទេសជប៉ុន។

ក្រោមកិច្ចសហការនេះដែរគេ នឹងសិក្សាថា តើសំណល់ដំឡូងមី ដែលបច្ចុប្បន្នមិនទាន់មានទីផ្សាររៀបចំជាប្រព័ន្ធនៅ ឡើយនៅកម្ពុជា អាចក្លាយជាវត្ថុធាតុដើមដែលមានលទ្ធភាពធ្វើពាណិជ្ជកម្មសម្រាប់ផលិត ធ្យូងបៃតង (Green Charcoal) ដើម្បីជាជម្រើសជំនួសធ្យូងដែលផលិតពីឈើធម្មជាតិបានដែរឬទេ។ជាមួយគ្នានេះក្នុងរយៈពេលពីរឆ្នាំ នៃការសហការនេះនឹងកំណត់ថា តើសំណល់កសិកម្ម ដោយចាប់ផ្តើមពីដំឡូងមី អាចគាំទ្រដល់ខ្សែ សង្វាក់ផ្គត់ផ្គង់ដែលមានស្ថិរភាព ចាប់ពីការប្រមូលពីកសិដ្ឋាន ការដឹកជញ្ជូន រហូតដល់ការផលិត តម្រូវការទីផ្សារ ។

លោក សាស្ត្រាចារ្យបណ្ឌិត MIHARA Machito, ប្រធានវិទ្យាស្ថាន ERECON ប្រទេសជប៉ុនលើកឡើងថា”តាមរយៈ កិច្ចសហការនេះ យើងប្តេជ្ញាកៀរគរមូលនិធិស្រាវជ្រាវ ជំនាញបច្ចេកទេស និងដៃគូស្ថាប័នពីប្រទេសជប៉ុន និងពី ប្រទេសផ្សេងៗទៀត ដើម្បីឱ្យបទពិសោធន៍ដែលទទួលបាននៅទីនេះ រួមចំណែកដល់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងក្នុងតំបន់ ឆ្ពោះទៅរកការអភិវឌ្ឍប្រកបដោយចីរភាពនៅទូទាំងអាស៊ី”។

ឧកញ៉ា ចាន់ សុឃាំង ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាល និងអគ្គនាយកប្រតិបត្តិក្រុមហ៊ុន Khmer Green Charcoal Co., Ltd បានលើកឡើងថា“ក្រុមហ៊ុន Heritage Group កំពុងជំរុញឱ្យគ្រប់អាជីវកម្មទាំងអស់ឆ្ពោះទៅរកគំរូអាជីវកម្មបៃតង មិនមែនដោយសារ តែយើងត្រូវបានរំពឹងទុកឱ្យធ្វើដូច្នោះទេ ប៉ុន្តែដោយសារយើងមើលឃើញឱកាសក្នុងការ បង្កើតតម្លៃនៅទូទាំងប្រព័ន្ធអេ កូឡូស៊ីកសិកម្ម។ ឧស្សាហកម្មបៃតង គឺជាវិស័យដែលយើងមានបំណងប្រកួតប្រជែង។ យើងបានបង្ហាញរួចហើយថា សំណល់កសិកម្មអាចជំនួសធ្យូងឈើបានក្នុងលក្ខខណ្ឌពាណិជ្ជកម្ម ហើយដំឡូងមីគឺជាការសាកល្បងបន្ទាប់របស់យើង”។

ឯកឧត្តម សាស្ត្រាចារ្យបណ្ឌិត ង៉ោ ប៊ុនថាន សាកលវិទ្យាធិការ នៃ សាកលវិទ្យាល័យ ភូមិន្ទកសិកម្មបានបញ្ជាក់ប្រាប់ថាកិច្ចព្រមព្រៀងនេះ មិនបានកំណត់ទុកជាមុនថា លទ្ធផលចុងក្រោយនឹងត្រូវតែជាពាណិជ្ជកម្មនោះទេ។ ប្រសិនបើ លទ្ធផលបង្ហាញថា គំរូនេះអាចធ្វើពាណិជ្ជកម្មបាន នោះគំរូនេះអាចយកទៅអនុវត្តឡើងវិញបានជាមួយនឹងវត្ថុធាតុដើម ផ្សេងទៀត ដោយសារសំណល់ដូចជា ចំបើងស្រូវ ស្នូលពោត កាកអំពៅ សំបកគ្រាប់ស្វាយចន្ទី និងសំណល់ដើម ត្នោត ក៏មានក្នុងប្រទេសកម្ពុជាក្នុងបរិមាណប្រហាក់ប្រហែលគ្នា ហើយវិធីសាស្ត្រប្រមូល កាបូនកម្ម (carbonisation) និងការត្រួតពិនិត្យគុណភាពដែលត្រូវបានអភិវឌ្ឍនៅទីនេះ អាចផ្ទេរទៅប្រើប្រាស់ជាមួយសំណល់ទាំងនោះបាន។

គួរបញ្ជាក់ដែរថាកម្ពុជាជាប្រទេសផលិតដំឡូងមីធំជាងគេលំដាប់ទី ៤ នៅអាស៊ី និងប្រមូលផលដំឡូងមីស្រស់បាន ជាង ១២ លាន តោនក្នុងមួយឆ្នាំ ដែលបង្កើតសំណល់កសិកម្មក្នុងបរិមាណច្រើន ដូចជា ដើម សំបក និងមើមដំឡូងមី។ សំណល់ទាំង នេះភាគច្រើនត្រូវបានដុតចោលនៅទីវាល ឬទុកឱ្យរលួយ ដោយមិនទាន់មានប្រព័ន្ធប្រមូល ការកំណត់តម្លៃ ឬមានការ ទទួលទិញជាប្រព័ន្ធនៅឡើយ។ ដំឡូងមីជាប្រភេទសំណល់កសិកម្មទីបី ដែល ក្រុមKhmer Green Charcoal បាននឹង កំពុងសិក្សា និងអភិវឌ្ឍ បន្ទាប់ពី សំបកដូង ដែលក្រុមហ៊ុនកំពុងកែច្នៃ និងចែកចាយនៅលើទីផ្សារនាពេលបច្ចុប្បន្ន និង អង្កាម ដែលកំពុងស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលអភិវឌ្ឍសម្រាប់ប្រើប្រាស់លើវិស័យកសិកម្មជាដើម៕

ដោយ៖ មករា