AKP ភ្នំពេញ ថ្ងៃទី៣០ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦--ក្នុងចក្ខុវិស័យរបស់ក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡាកំពុងប្រើប្រាស់ឆ្នាំ២០២៦ ជាការតេស្តសមត្ថភាពឆ្ពោះទៅធ្វើម្ចាស់ផ្ទះរៀបចំការប្រកួតកីឡាសាកលវិទ្យាល័យអាស៊ាន (AUG 2028) ដោយព្រឹត្តិការណ៍ថ្នាក់ជាតិឆ្នាំ២០២៦នេះ មិនមែនគ្រាន់តែជាការប្រកួតធម្មតានោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជា «ការហាត់សមសមត្ថភាពខ្នាតធំ» ដើម្បីត្រៀមខ្លួនធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះ ការប្រកួតកីឡាសាកលវិទ្យាល័យអាស៊ាន លើកទី២៣ ឆ្នាំ២០២៨។

ចក្ខុវិស័យនេះជាចំណុចសំខាន់១ក្នុងចំណោមចំណុចសំខាន់ៗជាច្រើនទៀតនៃអនុសាសន៍របស់ឯកឧត្តម វ៉ាត់ ចំរើន រដ្ឋលេខាធិការ ក្រសួងអប់រំ យុវជន និងកីឡា ក្នុងការដឹកនាំកិច្ចប្រជុំរៀបចំការប្រកួត-ចាប់ឆ្នោតចែកពូលក្រុម ត្រៀមរៀបចំការប្រកួតកីឡាឧត្តមសិក្សា និងមធ្យមសិក្សាបច្ចេកទេសថ្នាក់ជាតិ ឆ្នាំ២០២៦ កាលពីថ្ងៃទី២៩ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ នៅមជ្ឈមណ្ឌលជាតិហ្វឹកហ្វឺនកីឡា ដោយមានការអញ្ជើញចូលរួមពីឯកឧត្តមអនុរដ្ឋលេខាធិកា អគ្គនាយកីឡា ឯកឧត្តម ប៉ុន សុខ ព្រមទាំងតំណាងសហព័ន្ធកីឡាជាតិ ប្រតិភូគ្រឹះស្ថានឧត្តមសិក្សា និងមធ្យមសិក្សា។

ដើម្បីធានាឱ្យបាននូវភាពជោគជ័យ ប្រកបដោយកិត្តិយស សុចរិតភាព និងទស្សនវិស័យវែងឆ្ងាយនៃការរៀបចំការប្រកួតកីឡាឧត្តមសិក្សា និងមធ្យមសិក្សាបច្ចេកទេសថ្នាក់ជាតិ ឆ្នាំ២០២៦នេះ ឯកឧត្តម វ៉ាត់ ចំរើន បានគូសបញ្ជាក់ថា សម្រាប់មន្ត្រីបច្ចេកទេស និងអាជ្ញាកណ្តាល៖ «ពង្រឹងយុត្តិធម៌ និងសុចរិតភាពក្នុងការកាត់សេចក្តី» មន្ត្រីបច្ចេកទេសមកពីសហព័ន្ធកីឡាជាតិទាំងអស់ គឺជា «ឆ្អឹងខ្នង» នៃយុត្តិធម៌របស់ព្រឹត្តិការណ៍ទាំងមូល។ ដូច្នេះ ត្រូវកាត់សេចក្តីដោយតម្លាភាព និងគ្មានការលម្អៀង ដោយត្រូវឈរលើគោលការណ៍ច្បាប់ និងបទបញ្ជានៃការប្រកួតជាដាច់ខាត។ មិនត្រូវមានការយោគយល់ បក្សពួកនិយម ឬសម្ពាធពីខាងក្រៅណាមួយមកបង្ខូចលទ្ធផលនៃការប្រកួតបានឡើយ។ លុបបំបាត់រាល់ទម្រង់នៃអំពើពុករលួយ និងការស៊ីសំណូក ការប្រកួតនេះធ្វើឡើងក្រោមប្រធានបទ «កីឡាដើម្បីការអប់រំ» ដូច្នេះរាល់សកម្មភាពកាត់សេចក្តីមិនស្មោះត្រង់ គឺជាការបំផ្លាញការអប់រំរបស់យុវជន។ ដោះស្រាយការតវ៉ាដោយបច្ចេកទេសច្បាស់លាស់ ដោយរាល់ការតវ៉ារបស់ប្រតិភូកីឡាត្រូវតែដោះស្រាយភ្លាមៗតាមយន្តការបច្ចេកទេស ប្រកបដោយភាពទន់ភ្លន់តែម៉ឺងម៉ាត់ ដើម្បីចៀសវាងការប៉ះទង្គិចគ្នា និងរក្សាបាននូវភាពស្ងប់ស្ងាត់លើទីលាន។

សម្រាប់ប្រតិភូដឹកនាំ និងគ្រូបង្វឹកគ្រឹះស្ថានសិក្សាត្រូវធានាវិន័យ សុជីវធម៌ និងការលេងដោយស្មោះត្រង់ (Fair Play)» ថ្នាក់ដឹកនាំប្រតិភូ និងគ្រូបង្វឹក គឺជាគំរូ (Role Model) ផ្ទាល់របស់និស្សិត ដូច្នេះត្រូវគ្រប់គ្រងវិន័យអត្តពលិកឱ្យបានដាច់ខាត។ ត្រូវអប់រំនិស្សិតដែលជាកីឡាការ កីឡាការិនីឱ្យចេះគោរពដៃគូប្រកួត គោរពអាជ្ញាកណ្តាល និងចេះទទួលយកលទ្ធផលឈ្នះ-ចាញ់ ប្រកបដោយសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ។ មិនត្រូវជម្រុញ ឬបណ្តោយឱ្យអត្តពលិកប្រើហិង្សា ឬពាក្យសម្តីអសុរោះឡើយ។ ត្រូតពិនិត្យអត្តសញ្ញាណ និងលក្ខខណ្ឌវិនិច្ឆ័យឱ្យបានត្រឹមត្រូវ៖ ក្នុងដំណាក់កាលចាប់ឆ្នោតបែងចែកពូលនេះ គ្រប់គ្រឹះស្ថានសិក្សាត្រូវធានាថា អត្តពលិករបស់ខ្លួនពិតជា និស្សិតដែលកំពុងសិក្សាពេញម៉ោងស្របច្បាប់ និងមានអាយុស្របតាមបទបញ្ជាការប្រកួត។ ដាច់ខាតមិនត្រូវមានការក្លែងបន្លំឯកសារ ឬលាក់បាំងអត្តសញ្ញាណ។ យកចិត្តទុកដាក់លើសុខភាព និងសុវត្ថិភាព ដោយត្រូវគ្រប់គ្រងការស្នាក់នៅ ការហូបចុក និងការធ្វើដំណើររបស់ប្រតិភូខ្លួនឱ្យមានសុវត្ថិភាពខ្ពស់ និងជៀសឆ្ងាយពីសារធាតុហាមឃាត់ក្នុងកីឡា (Anti-Doping)។ សម្រាប់ការចាប់ឆ្នោតបែងចែកពូលប្រភេទកីឡាក្រុម ដោយត្រូវធានាភាពស្អាតស្អំ និងការប្រកួតប្រជែងស្មើភាព។ ការចាប់ឆ្នោតនៅថ្ងៃនេះ គឺជាជំហានដំបូងបង្អស់នៃការវាស់ស្ទង់ទំនុកចិត្ត។ ដូច្នេះ គណៈកម្មការរៀបចំត្រូវអនុវត្តតាមស្តង់ដារបច្ចេកទេស ដោយត្រូវរៀបចំការចាប់ឆ្នោតដោយចំហ មានតម្លាភាព ឃើញទាំងអស់គ្នា និងស្របតាមចំណាត់ថ្នាក់គ្រាប់ពូជបើមាន ដើម្បីធានាថាការប្រកួតប្រជែងនៅក្នុងពូលនីមួយៗមានភាពយុត្តិធម៌ និងស្មើភាព អនុសាសន៍បន្ថែមពីលើនេះ គឺឯកឧត្តមរដ្ឋលេខាធិការសង្កត់ធ្ងន់ថា សម្រាប់ទស្សនវិស័យវែងឆ្ងាយ៖ «ប្រើប្រាស់ឆ្នាំ២០២៦ ជាការតេស្តសមត្ថភាពឆ្ពោះទៅធ្វើម្ចាស់ផ្ទះ AUG 2028» ព្រឹត្តិការណ៍ថ្នាក់ជាតិឆ្នាំ២០២៦ នេះ មិនមែនគ្រាន់តែជាការប្រកួតធម្មតានោះទេ ប៉ុន្តែវាគឺជា «ការហាត់សមសមត្ថភាពខ្នាតធំ» ដើម្បីត្រៀមខ្លួនធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះ ការប្រកួតកីឡាសាកលវិទ្យាល័យអាស៊ាន លើកទី២៣ ឆ្នាំ២០២៨ (23rd ASEAN University Games 2028) នៅកម្ពុជា។ ដូចនេះ គ្រប់ភាគីត្រូវស្វែងរក និងបណ្តុះបណ្តាលអត្តពលិកឆ្នើម (Talent Identification) គ្រូបង្វឹក និងសហព័ន្ធកីឡាជាតិ ត្រូវតាមដានមើលសមត្ថភាពរបស់និស្សិតក្នុងឆ្នាំ២០២៦នេះ ដើម្បីជ្រើសរើសយកអ្នកដែលមានសក្តានុពលខ្ពស់ មកប្រមូលផ្តុំ ហ្វឹកហ្វឺន ត្រៀមលក្ខណៈតំណាងឱ្យជាតិក្នុងឆ្នាំ២០២៨។ វាសស់ស្ទង់សមត្ថភាពមន្ត្រីរៀបចំ និងអាជ្ញាកណ្តាល ដោយក្រសួងនឹងវាយតម្លៃលើសមត្ថភាពដឹកនាំការប្រកួតរបស់មន្ត្រីបច្ចេកទេសម្នាក់ៗក្នុងឆ្នាំនេះ។ មន្ត្រីណាដែលធ្វើការបានល្អ មានវិជ្ជាជីវៈខ្ពស់ នឹងត្រូវផ្តល់អាទិភាពឱ្យចូលរួមវគ្គបណ្តុះបណ្តាលកម្រិតអន្តរជាតិ ដើម្បីត្រៀមខ្លួនធ្វើជាអាជ្ញាកណ្តាលអន្តរជាតិក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ឆ្នាំ២០២៨។ ពង្រឹងការគ្រប់គ្រងទិន្នន័យ និងព័ត៌មានវិទ្យា៖ ត្រូវយកចិត្តទុកដាក់លើការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធព័ត៌មានវិទ្យា និងស្ថិតិកីឡាក្នុងការចុះឈ្មោះ និងគ្រប់គ្រងលទ្ធផលប្រកួតឆ្នាំ២០២៦ នេះឱ្យបានស្ទាត់ជំនាញ ដើម្បីយកទៅអភិវឌ្ឍប្រើប្រាស់ក្នុងកម្រិតអាស៊ាននាឆ្នាំ២០២៨។

ជារួម ឯកឧត្តម វ៉ាត់ ចំរើន លើកឡើងថា៖ «កិច្ចការដែលពួកយើងធ្វើរួមគ្នានៅថ្ងៃនេះ គឺជាគ្រឹះនៃកិត្តិយសរបស់ប្រទេសជាតិនៅលើឆាកអន្តរជាតិ នាឆ្នាំ២០២៨ ខាងមុខ។ សូមរួមគ្នារៀបចំការប្រកួតកីឡាឧត្តមសិក្សា និងមធ្យមសិក្សាបច្ចេកទេសថ្នាក់ជាតិឆ្នាំ២០២៦ នេះឱ្យក្លាយជាព្រឹត្តិការណ៍គំរូ ប្រកបដោយភាពស្អាតស្អំ យុត្តិធម៌ និងការអប់រំខ្ពស់បំផុត»៕

ដោយ ហេង ណាលីន (រូបភាព៖ អគ្គនាយកដ្ឋានកីឡា)