បទវិចារណកថា៖ ពេលវេលាមកដល់ហើយ! យុវជនត្រូវចុះឈ្មោះបំពេញកាតព្វកិច្ចយោធា ដើម្បីបានពាក់នូវឯកសណ្ឋាន ប្រកបដោយកិត្តិយស
AKP ភ្នំពេញ ថ្ងៃទី១ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦ -- ថ្ងៃទី១ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦នេះ គឺជាថ្ងៃដំបូង ដែលក្រសួងការពារជាតិ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានបើកឲ្យយុវជន យុវនារី ដែលមានអាយុចាប់ពី១៨ឆ្នាំ រហូតដល់២៥ឆ្នាំ ចុះឈ្មោះចូលបំពេញកាតព្វកិច្ចយោធា នៅតាមបញ្ជាការដ្ឋានកងរាជអាវុធហត្ថក្រុង-ស្រុក-ខណ្ឌ នៅទូទាំងប្រទេស។

ថ្ងៃនេះ គឺជាថ្ងៃដ៏សំខាន់បន្ទាប់ពីច្បាប់ស្តីពីកាតព្វកិច្ចយោធា ដែលមាន ៨ជំពូក និង២០មាត្រា ចូលជាធរមាន។ ច្បាប់នេះកំណត់ឱ្យប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរភេទប្រុស ដែលមានអាយុចាប់ពី១៨ឆ្នាំ ដល់ ២៥ឆ្នាំ ត្រូវបំពេញកាតព្វកិច្ចយោធា រយៈពេល ២៤ខែ ចំណែកស្ត្រីអាចស្ម័គ្រចិត្តចូលរួមបាន ខណៈអ្នកដែលគេចវេសពីកាតព្វកិច្ចនេះអាចប្រឈមនឹងទោសជាប់ពន្ធនាគារពី ៦ខែ ដល់ ៥ឆ្នាំ រីឯអ្នកដែលបានបំពេញកាតព្វកិច្ចនឹងទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍ដូចជាអាទិភាពការងារ និងការបន្តការសិក្សាជាដើម។
ក្រោយចប់កាតព្វកិច្ច២៤ខែហើយ យុវជន-យុវនារី នឹងត្រូវអនុញ្ញាតទៅកាន់ជីវភាពស៊ីវិលវិញ ប៉ុន្ដែត្រូវឋិតក្នុងក្របខណ្ឌជាយោធិនបម្រុង។
ក្នុងបរិបទនៃភាពច្របូកច្របល់ និងវិបត្តិសកលលោក ដែលបាននិងកំពុងប្រឈមនឹងការប្រែប្រួលយ៉ាងខ្លាំង ដោយសារការប្រកួតប្រជែងភូមិសាស្ត្រនយោបាយរវាងមហាអំណាច ការរីកសាយភាយបច្ចេកវិទ្យានុយក្លេអ៊ែរ សង្គ្រាមពាណិជ្ជកម្ម ឧក្រិដ្ឋកម្មឆ្លងដែន និងការគំរាមកំហែងពីភេរវកម្ម ។ល។ គ្រប់បណ្តាប្រទេស បានយកចិត្តទុកដាក់យ៉ាងខ្លាំងលើវិស័យការពារជាតិ និងសុខសន្តិភាពរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងសន្តិសុខសាធារណៈរបស់ខ្លួន។ ដូចគ្នាដែរ កម្ពុជាក៏បាន និងកំពុងផ្តោតលើបញ្ហាខាងលើនេះ ជាពិសេសក្នុងអំឡុងពេលដែលយោធាថៃបានឈ្លានពានបូរណភាពទឹកដី កាលពីឆ្នាំ២០២៥ និងកាន់កាប់ផ្នែកខ្លះនៃទឹកដីកម្ពុជាដោយខុសច្បាប់មកដល់ពេលបច្ចុប្បន្ននេះ។
វិស័យការពារជាតិ គឺជាផ្នែកដ៏សំខាន់ និងចាំបាច់បំផុតមួយ ដែលបណ្ដាប្រទេសទាំងអស់នៅលើពិភពលោកមាន ដើម្បីធានាសន្តិសុខជាតិ ការពារបូរណភាពទឹកដី និងផលប្រយោជន៍រៀងៗខ្លួន ហើយការពង្រឹង និងធ្វើទំនើបកម្មវិស័យនេះ តាមរយៈការបណ្តុះបណ្តាលកងទ័ព និងការអភិវឌ្ឍបច្ចេកវិទ្យា គឺជាអាទិភាពចម្បងសម្រាប់ប្រទេសនីមួយៗក្នុងការធានាស្ថិរភាព និងការត្រៀមលក្ខណៈក្នុងបរិបទសកលលោកនាពេលបច្ចុប្បន្ន។
ហេតុនេះហើយទើប បណ្តាប្រទេសធំៗនៅលើពិភពលោក បានបង្កើនទំហំចំណាយថវិកា លើកិច្ចការការពារជាតិជារៀងរាល់ឆ្នាំ ហើយសហរដ្ឋអាម៉េរិក នៅតែជាប្រទេសលេខ១ តាមរយៈគម្រោងចំណាយប្រមាណ ១.០៥ ទ្រីលានដុល្លារ នៅឆ្នាំ២០២៦ ក្នុងកំណើនជាង ១៧%។ នេះបើយោងតាមការផ្សាយរបស់គេហទំព័រ armscontrol.org ហើយប្រទេសនេះ មានទាហានសកម្មប្រមាណ ១,៣លាននាក់ និងទាហានបម្រុងប្រមាណ ៨០០ ០០០នាក់។
ប្រទេសចិន ស្ថិតក្នុងចំណាត់ថ្នាក់លេខ២ ដោយបានចំណាយលើវិស័យការពារជាតិប្រមាណ ជិត៣០០ពាន់លានដុល្លារ ក្នុងឆ្នាំ២០២៦ ក្នុងកំណើនជាង ៦.៩%។ នេះបើយោងតាមការផ្សាយរបស់ក្រសួងការពារជាតិចិន។
ច្បាប់ស្តីពីកាតព្វកិច្ចយោធា មិនមែនមានតែកម្ពុជានោះទេ បណ្តាប្រទេសជាច្រើននៅជុំវិញពិភពលោក សុទ្ធតែមានច្បាប់នេះ តួយ៉ាងដូចជាប្រទេសសិង្ហបុរី ដែលយុវជនអាយុ ១៨ឆ្នាំ ត្រូវតែមានកាតព្វកិច្ចបម្រើជាតិ ឬហៅថា National Service រយៈពេលពីរឆ្នាំ ដែលជាច្បាប់ដ៏តឹងរឹងបំផុតមួយនៅអាស៊ី។
នៅប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូងវិញក៏មានច្បាប់នេះផងដែរ ដែលត្រូវបានអនុវត្តយ៉ាងតឹងរ៉ឹង ដោយតម្រូវឱ្យយុវជនដែលមានអាយុចន្លោះពី១៨ឆ្នាំ ដល់២៨ឆ្នាំ ត្រូវបំពេញកាតព្វកិច្ចយោធា ចន្លោះពី១៨ខែ ដល់ ២១ខែ ខណៈអ្នកដែលគេចវេស អាចជាប់ពន្ធនាគាររហូតដល់ ៣ឆ្នាំ។
យើងក្រលេកមកមើលព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាយើងវិញ ខណៈវិស័យការពារជាតិបាននិងកំពុងអភិវឌ្ឍជាបណ្តើរៗ ដោយក្នុងឆ្នាំ២០២៦នេះ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានរៀបចំក្របខ័ណ្ឌថវិកាជាតិសរុបដោយគ្រោងចំណាយជាង ១០ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក ដែលក្នុងថវិកាជាតិនេះ វិស័យការពារជាតិត្រូវបានចាត់ទុកជាអាទិភាពសំខាន់បំផុតមួយ ដើម្បីពង្រឹងសមត្ថភាពការពារអធិបតេយ្យជាតិ និងបូរណភាពទឹកដី ព្រមទាំងធានាសុខសន្តិភាព។
យើងទាំងអស់គ្នាដឹងហើយថា កម្ពុជាយើងជាប្រទេសតូច ប្រជាជនតិច និងធ្លាប់ឆ្លងកាត់សង្គ្រាមស្ទើររាប់មិនអស់ ហើយយើងមានទាហានដែលមានបទពិសោធច្រើន ប៉ុន្តែបញ្ហាប្រឈមគឺទាហានរបស់យើងមានអាយុច្រើន។ ដូច្នេះហើយការរើសទាហានថ្មី ដើម្បីបន្តវេន គឺជាជម្រើសដ៏ល្អបំផុតមួយ ក្នុងបរិការណ៍នាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ ហើយក៏ចំកាលៈទេសៈដែលប្រជាជាតិយើងកំពុងរងការឈ្លានពានពីសំណាក់ប្រទេសថៃ ផងដែរ។
សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានថ្លែងចំពោះកិច្ចប្រជុំវិសាមញ្ញ នៃរដ្ឋសភា កាលពីថ្ងៃទី១២ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ថា៖ “ច្បាប់កាតព្វកិច្ចយោធា មិនត្រឹមតែជាឧបករណ៍ចាំបាច់ក្នុងការកសាងកម្លាំងទ័ពសម្រាប់ការពារជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្ដែថែមទាំងជាមធ្យោបាយដ៏សំខាន់ក្នុងការកសាងកម្លាំងពលរដ្ឋប្រកបដោយវិន័យ សមត្ថភាព ឆន្ទៈបម្រើសង្គមជាតិ ដែលជាប្រភពនៃកម្លាំងត្រៀមបម្រុង និងជាធនធានដ៏រាំងមាំ ដែលមានតម្លៃមិនអាចកាត់ថ្លៃបាន”។
បន្ថែមពីលើនេះ សម្តេចធិបតីនាយករដ្ឋមន្ត្រី ក៏បានលើកឡើងផងដែរថា គោលដៅចម្បងនៃការអនុវត្តកាតព្វកិច្ចយោធា គឺការកសាងនូវសង្គមមួយ ដែលប្រកបទៅដោយធនធានមនុស្ស ដែលមានវិន័យ សីលធម៌ សមត្ថភាព មនសិការស្នេហាជាតិខ្ពស់ មានភាពអង់អាចក្លាហាន ឆន្ទៈមោះមុត ដែលត្រៀមខ្លួនរួចជាស្រេចគ្រប់ពេលវេលាណាដែលជាតិត្រូវការ ព្រមទាំងហ៊ានលះបង់គ្រប់បែបយ៉ាង ដើម្បីបុព្វហេតុការពារជាតិ មាតុភូមិ ដោយឥតលក្ខខណ្ឌ។
សម្តេចធិបតី បានបញ្ជាក់ផងដែរថា៖ “សមត្ថភាពការពារជាតិរបស់ប្រទេសមួយ មិនមែនអាស្រ័យត្រឹមតែលើសព្វាវុធ និងគ្រឿងបំពាក់ទំនើបៗនោះទេ។ ប្រទេសជាតិមួយដែលខ្លាំងក្នុងកិច្ចការការពារជាតិ គឺដោយសារមានកងទ័ពដែលពោរពេញទៅដោយភាពអង់អាចក្លាហាន មោះមុត ហ៊ានលះបង់គ្រប់បែបយ៉ាងដើម្បីការពារជាតិ ដោយឥតលក្ខខណ្ឌ ព្រមទាំងមានប្រជាជនទាំងមូលនៅពីក្រោយ”។
ជាមួយគ្នានេះ ឯកឧត្តមនាយឧត្តមសេនីយ៍ ទៀ សីហា ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ បានបញ្ជាក់នៅថ្ងៃទី១២ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ ថា៖ “ច្បាប់នេះនឹងបង្កើតនូវធនធានទ្រព្យសម្បត្តិជាតិ និងផ្តល់ឱកាសឱ្យយុវជនជំនាន់ថ្មីមានលទ្ធភាពក្នុងការចូលរួមការពារជាតិ ប្រកបដោយវិន័យ មានការលត់ដំ មានកាយសម្បទារឹងមាំ មានជំនាញវិជ្ជាជីវៈ មានឆន្ទៈ មនសិការ ឧត្តមគតិស្នេហាជាតិ និងហ៊ានធ្វើពលិកម្មគ្រប់បែបយ៉ាងប្រកបដោយភាពអង់អាចក្លាហាន ដើម្បីបុព្វហេតុជាតិមាតុភូមិ ព្រមទាំងក្លាយជាធនធានមនុស្សដែលស្ថាប័នរដ្ឋ និងឯកជនចង់បានយកទៅបម្រើការ”។
ថ្ងៃទី១ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦នេះ បើទោះជាមិនទាន់មានតួលេខផ្លូវការ ប៉ុន្តែនៅតាមបញ្ជាការដ្ឋានកងរាជអាវុធហត្ថក្រុង-ស្រុក-ខណ្ឌ នៅទូទាំងប្រទេស យើងសង្កេតឃើញមានយុវជន និងយុវតី បានចេញចូលប្រកបដោយទឹកមុខញញឹម និងបង្ហាញពីភាពក្លាហាន ចូលរួមបម្រើជាតិ បម្រើមាតុភូមិ និងការពារបូរណភាពទឹកដីនៃយើងគ្រប់គ្នា។
ពាក្យថាយោធា ត្រូវប្រឈមនឹងការចាកឆ្ងាយពីគ្រួសារ ប្រឈមនឹងការពលី ប៉ុន្តែយើងជឿជាក់ថាមនសិការស្នេហាជាតិ ជាពិសេសក្នុងពេលដែលប្រទេសជាតិរងការប្រមាថ រងការឈ្លានពាន គឺជាការឈឺចាប់ដ៏ខ្លាំង ហើយក៏នឹងក្លាយជាឆន្ទៈដ៏មោះមុត ដែលជាកម្លាំងជំរុញយុវជនកម្ពុជា ចូលរួមការពារជាតិ ការពារទឹកដីដ៏កម្សត់មួយនេះ ក្នុងពេលដែលសន្តិភាពដែល សម្តេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន ខិតខំស្វែងរកបានដ៏លំបាក និងបន្តថែរក្សាដោយ សម្តេចធិបតីនាយករដ្ឋមន្ត្រី កំពុងប្រឈមនឹងការឈ្លានពាន។
មានបទចំរៀងជាច្រើន ដែលប្រជាជនខ្មែរគ្រប់ទិសទីធ្លាប់លឺ និងធ្លាប់ស្តាប់ មានដូចជា៖ “លាអូនទៅបម្រើជាតិ” “ឧត្តមភរិយាទាហាន” “រឿងពិតរបស់អូន” “នាវាជីវិត” ។ល។ ដែលមានអត្ថន័យដ៏ជ្រាលជ្រៅប្រកបទៅដោយឧត្តមគតិស្នេហាជាតិដែលមិនអាចកាត់ថ្លៃបាន។
ជាសរុបរួមមកវិញ យុវជន-យុវនារី ដែលគ្រប់អាយុ ត្រូវតែបំពេញកាតព្វកិច្ចដែលប្រកបទៅដោយកិត្តិយស និងមោទនភាពនេះ មិនសម្រាប់តែខ្លួនឯង គឺសម្រាប់ក្រុមគ្រួសារ និងប្រទេសជាតិ ហើយយើងនឹងបានពាក់ឯកសណ្ឋានដែលមានស្លាក ខ.ភ.ម ដែលតំណាងឱ្យ “ខេមរភូមិន្ទ” ដែលឯកសណ្ឋាននេះ នឹងក្លាយជាឯកសណ្ឋានដែលពោរពេញទៅដោយកិត្តិយសបំផុត៕
ដោយ AKP





