AKP ភ្នំពេញ ថ្ងៃទី២៩ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៥ -- អង្គការសុខភាពពិភពលោក(WHO) បានចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នា (MoU) ជាមួយមន្ទីរពេទ្យស៊ីរីរ៉ាចនៃសាកលវិទ្យាល័យម៉ាហ៊ីដុលរបស់ប្រទេសថៃកាលពីថ្ងៃអង្គារ ដើម្បីពង្រឹងកិច្ចសហប្រតិបត្តិការលើបញ្ហាផ្លូវចិត្ត ការរងរបួស និងបង្ការនៃការបាក់ទឹកចិត្តនៅទូទាំងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍របស់អង្គការWHO។ ភាពជាដៃគូនេះមានគោលបំណងដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមផ្នែកសុខភាព សង្គម និងសេដ្ឋកិច្ចដែលបង្កឱ្យមានការកើនឡើងនៃការរងរបួសនិងការបាក់ទឹកចិត្ត ដែលបានក្លាយជាកង្វល់សុខភាពសាធារណៈដ៏សំខាន់។

លោក សៃម៉ា វ៉ាហ្សេដ (Saima Wazed) នាយកប្រចាំតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍របស់អង្គការ WHO បាននិយាយថា «នៅក្នុងសាកលលោកនេះ បន្ទុកនៃការរងរបួសគឺធំធេងណាស់។ ការឈឺចាប់ ពិការភាព ការបាត់បង់ឯករាជ្យភាព និងការស្លាប់មុនអាយុ បានធ្វើឱ្យមានបន្ទុកផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុយ៉ាងខ្លាំង និងកំពុងកើនឡើងដល់សង្គមទូទាំងពិភពលោក។ កិច្ចសហការជាមួយមន្ទីរពេទ្យស៊ីរីរ៉ាចនៃសាកលវិទ្យាល័យម៉ាហ៊ីដុលនេះ បានផ្តល់នូវឱកាសពិសេសមួយក្នុងការបង្កើនប្រសិទ្ធភាពឯកទេសរបស់ពួកគេក្នុងការកសាងសមត្ថភាព ពង្រឹងការអនុវត្តផ្អែកលើភស្តុតាង និងជំរុញកិច្ចសហប្រតិបត្តិការកាន់តែស៊ីជម្រៅនៅទូទាំងតំបន់»។

ការរងរបួសបានឆក់យកអាយុជីវិតមនុស្សប្រមាណ ៤,៤លាននាក់ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ដែលស្មើនឹង ៨%នៃករណីស្លាប់ទូទាំងពិភពលោក។ក្នុងចំណោមការរងរបួសទាំងនោះ ការបាក់ទឹកចិត្តមានការកើនឡើងលឿនបំផុតនៃអត្រាមរណភាពក្នុងរយៈពេលពីរទសវត្សរ៍កន្លងមកនេះ ដែលនាំឱ្យមានមនុស្សស្លាប់ជាង ៦៨៤.០០០នាក់ជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ ការកើនឡើងនេះត្រូវបានផ្សារភ្ជាប់ទៅនឹងកត្តាមួយចំនួន ដូចជាចំនួនប្រជាជនវ័យចំណាស់នគរូបនីយកម្ម និងការរស់នៅដែលមិនមានស្ថិរភាព។

ការបាក់ទឹកចិត្តមិនមែនគ្រាន់តែជាបញ្ហាសុខភាពនោះទេ ប៉ុន្តែវាប៉ះពាល់យ៉ាងខ្លាំងដល់គុណភាពជីវិត ផលិតភាព និងសុខុមាលភាពសង្គមរបស់មនុស្សម្នាក់ៗ។ សម្រាប់មនុស្សវ័យចំណាស់ ការបាក់ទឹកចិត្តជាញឹកញាប់បង្ហាញពីការផ្លាស់ប្តូរពីការរស់នៅឯករាជ្យទៅជាការពឹងផ្អែកលើគេរយៈពេលយូរ ឬពិការភាព។ ការផ្លាស់ប្តូរនេះមានផលវិបាកយ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់គ្រួសារ និងអ្នកថែទាំ ដោយបង្កឱ្យមានទាំងភាពតានតឹងផ្នែកអារម្មណ៍ និងហិរញ្ញវត្ថុទៅលើពួកគេ។ សម្រាប់មនុស្សវ័យក្មេងដែលកំពុងបំពេញការងារ និងកុមារ ការរងរបួសដែលទាក់ទងនឹងការបាក់ទឹកចិត្ត បានរំខានដល់ការអប់រំ ជីវភាពរស់នៅ និងការចូលរួមក្នុងសង្គម ដែលធ្វើឱ្យមានវិសមភាពដែលមានស្រាប់កាន់តែខ្លាំងឡើងៗ។

លោកសាស្ត្រាចារ្យ អាពីឆាត អាសាវ៉ាមង្គលគុន (Apichat Asavamongkolkul) ព្រឹទ្ធបុរសនៃមហាវិទ្យាល័យវេជ្ជសាស្ត្រនៃមន្ទីរពេទ្យស៊ីរីរ៉ាចនៃសាកលវិទ្យាល័យម៉ាហ៊ីដុល បានសម្តែងការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់មន្ទីរពេទ្យក្នុងការបង្ការការរងរបួស និងការព្យាបាលឱ្យបានទាន់ពេលវេលា។លោកបាននិយាយថា «ក្នុងនាមជាមជ្ឈមណ្ឌលវេជ្ជសាស្ត្រឈានមុខគេរបស់សាកលវិទ្យាល័យ មន្ទីរពេទ្យស៊ីរីរ៉ាចមានការប្តេជ្ញាចិត្តយ៉ាងខ្លាងក្នុងការបង្ការការងរបួស ការអប់រំ និងការព្យាបាលឱ្យបានទាន់ពេលវេលា រួមទាំងការវះកាត់ត្រគាកក្នុងរយៈពេល ៤៨ម៉ោង»។ លោកសាស្ត្រាចារ្យ គីរ៉ាទី ចារានចុលវ៉ានីជ (Keerati Chareancholvanich) ប្រធាននាយកដ្ឋានវះកាត់ឆ្អឹងនៅមន្ទីរពេទ្យស៊ីរីរ៉ាច ក៏បានលើកឡើងផងដែរអំពីសារៈសំខាន់នៃភាពជាដៃគូនេះ។ លោកបាននិយាយថា «វាជាកិត្តិយសដ៏អស្ចារ្យក្នុងការសហការជាមួយអង្គការ WHO ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមដ៏សំខាន់ៗនៃការបាក់ទឹកចិត្ត និងការរងរបួស ដោយការជំរុញនវានុវត្តន៍ និងការកសាងសមត្ថភាពថែទាំសុខភាពឱ្យកាន់តែរឹងមាំនៅទូទាំងតំបន់»៕

ដោយ៖ យា ចិន្ដាខន្ដី (ប្រភព៖ ANI)