អត្ថបទទស្សនៈ៖ អ្នកជំនាញសិទ្ធិមនុស្សអង្គការសហប្រជាជាតិ មានការភាន់ច្រលំរវាងបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្ស និងការសង្រ្គោះជីវិតប្រជាជន ក្នុងការប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងជំងឺកូវីដ-១៩ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា
AKP ភ្នំពេញ ថ្ងៃទី២៣ ខែមេសា ឆ្នាំ២០២១ -- ក្រុមអ្នកជំនាញផ្នែកសិទ្ធិមនុស្សរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិមកពីទីក្រុងហ្សឺណែវ ដែលមានចម្ងាយប្រមាណ ១០.០០០ គីឡូម៉ែត្រពីប្រទេសកម្ពុជា បានជំរុញឱ្យកម្ពុជាពិនិត្យមើលឡើងវិញនូវវិធីសាស្រ្តរបស់ខ្លួនចំពោះបញ្ហាជំងឺកូវីដ-១៩ ដោយបានលើកឡើងកាលពីថ្ងៃទី១២ ខែមេសា ថា វាជា «វិធានការណ៍ច្បាប់ និងរដ្ឋបាលដ៏ឃោរឃៅ» ខណៈដែលការឆ្លងនៅក្នុងសហគមន៍នៅកម្ពុជានាពេលបច្ចុប្បន្ននេះ នៅមានកម្រិត (តិចតួច) នៅឡើយ។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍របស់ពួកគេមិនបានជួយដល់ប្រជាជនកម្ពុជាទេ ប៉ុន្តែជាការបង្កើតការរំខានដែលមិនចាំបាច់ នៅពេលដែលប្រទេសកម្ពុជាត្រូវធ្វើការរួមគ្នាដើម្បីប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងរោគរាតត្បាតកូវីដ-១៩។
ក្រុមអ្នកជំនាញទាំងនោះបានបរាជ័យក្នុងការថ្លឹងថ្លែងនូវការកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងនៃករណីឆ្លងជំងឺកូវីដ-១៩ ។ ចាប់តាំងពីមានការរីករាលដាល នៃព្រឹត្តិការណ៍សហគមន៍២០កុម្ភៈមក មនុស្សចំនួន ៥៩នាក់ បានបាត់បង់ជីវិត និង ៧ ៣៥២នាក់ បានឆ្លងមេរោគនេះ។ គ្រាន់តែការឆ្លងក្នុងសហគមន៍តែមួយនេះ គឺមានអត្រាខ្ពស់ជាងការឆ្លងសរុបក្នុងឆ្នាំ២០២០ ដល់ទៅ១០ដង ដែលកាលនោះគ្មានអ្នកស្លាប់ទាល់តែសោះ។ វិធានការតឹងតែងជាក់លាក់ គឺជាការចាំបាច់ ហើយការទប់ស្កាត់គឺជាតម្រូវការដើម្បីធានាថា ការធ្វើចត្តាឡីស័កមានន័យថាជាការជួយសង្គ្រោះជីវិតរបស់ប្រជាជន ហើយចេតនាក្នុងការធ្វើឱ្យមានការរីករាលដាលជំងឺកូវីដ-១៩ គឺជាការធ្វើឱ្យជីវិតអ្នកដទៃស្ថិតក្នុង ហានិភ័យ។ នៅពេលដែលក្រុមអ្នកជំនាញផ្នែកសិទ្ធិមនុស្សរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិមិនដឹងអំពីភាពខុសគ្នារវាងបញ្ហាសិទ្ធិមនុស្ស និងការជួយសង្គ្រោះអាយុជីវិតមនុស្ស គឺជាបញ្ហាដ៏ធំមួយ ហើយនោះក៏ប្រហែលជាដោយសារតែភាពលំអៀងជាប្រព័ន្ធប្រឆាំងនឹងប្រទេសកម្ពុជាផងដែរ។
ជាជាងការចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍នេះពីទីក្រុងហ្សឺណែវ ក្រុមអ្នកជំនាញទាំងនោះគួរតែមកប្រទេសកម្ពុជា ហើយមើលដោយខ្លួនឯងថា តើមន្ទីរពេទ្យមានសភាពចង្អៀតណែន ហើយតើជំងឺកូវីដ-១៩ បានបង្កសម្ពាធកម្រិតណាទៅលើបុគ្គលិកពេទ្យ។ ករណីឆ្លងចំនួន ៧.៣៥២នាក់ គ្រាន់តែជាផ្នែកមួយនៃទំហំការងាររបស់បុគ្គលិកពេទ្យតែប៉ុណ្ណោះ។ មានមនុស្សយ៉ាងហោចណាស់ដប់ដងច្រើនជាងនេះ ដែលមានទំនាក់ទំនងជាមួយអ្នកជំងឺ ដែលត្រូវការធ្វើតេស្តចំនួនបីដង ហើយត្រូវបានដាក់ឱ្យធ្វើចត្តាឡីស័កក្នុងរយៈពេលដប់ប្រាំថ្ងៃ។
វិធានការបន្ធូរបន្ថយការប្រឆាំងនឹងជំងឺកូវីដ-១៩ គឺជាដំណើរការវិវត្តន៍ ហើយអាចផ្លាស់ប្តូរពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃអាស្រ័យទៅលើរបៀប និងមូលហេតុដែលវាកើតឡើង។ ក្រុមអ្នកជំនាញសិទ្ធិមនុស្សក៏បានរិះគន់កម្ពុជាផងដែរទៅលើការចេញផ្សាយអត្តសញ្ញាណអ្នកជំងឺ។ ប្រព័ន្ធវេជ្ជសាស្រ្តកម្ពុជាយល់ច្បាស់អំពីការការពារឯកជនភាពដ៏តឹងរឹង ប្រឆាំងនឹងការបង្ហាញព័ត៌មានរបស់អ្នកជំងឺ។ នៅក្នុងឆ្នាំដំបូងនៃការរាតត្បាតជំងឺកូវីដ-១៩ ប្រទេសកម្ពុជាមិនបានបញ្ចេញព័ត៌មានទាំងនេះទេ ។ ប៉ុន្តែ ជំងឺកូវីដ-១៩ គឺជាករណីពិសេស ហើយប្រជាជនយល់ច្បាស់អំពីវា។ តាមរយៈការលាតត្រដាងព័ត៌មាននេះ ទាំងអ្នកជំងឺ អ្នកដែលមានទំនាក់ទំនងជិតស្និទ្ធនឹងអ្នកជំងឺ និងសហគមន៍របស់ពួកគេនឹងអាចជួយបានយ៉ាងច្រើនក្នុងការទប់ទល់នឹងការរាលដាលនៃជំងឺកូវីដ-១៩ ដែលទាមទារឱ្យមានវិធានការចាំបាច់បន្ថែមទៀត។
វាជាការផ្ទុយពីការពិត នៅពេលដែលក្រុមអ្នកជំនាញបានណែនាំថា ប្រទេសកម្ពុជាគួរតែការពារជនងាយរងគ្រោះ។ វិធានការច្បាប់ និងរដ្ឋបាលដ៏តឹងរឹង ត្រូវបានដាក់ចេញដើម្បីការពារប្រជាជនងាយរងគ្រោះទាំងនោះ។ ការឧបត្ថម្ភគ្រឿងឧបភោគបរិភោគចាំបាច់ត្រូវបានផ្តល់ជូនដល់អ្នកជំងឺ ក្រុមគ្រួសាររបស់ពួកគេ និងអ្នកដែលជាប់ចត្តាឡីស័ក។ ជំនួយសេដ្ឋកិច្ចទូទៅក៏ត្រូវបានបង្កើតឡើងផងដែរដើម្បីជួយដល់ប្រជាជនក្រីក្រ៕
ដោយ បណ្ឌិត អេង កុកថាយ
នាយកវិទ្យាស្ថានកម្ពុជាដើម្បីសន្តិភាព និងការអភិវឌ្ឍ
រាជធានីភ្នំពេញ ប្រទេសកម្ពុជា
(បកប្រែដោយ យា ចិន្តាខន្តី)






